Fragment Trzeci

„Wolne Państwo Stanowe Goszcz i Państwo Chełstów”

Hrabia Christopf Heinrich von Reichenbach-Goschütz

 

FRAGMENT 3.

Nowy pan na włościach pochodził ze starej śląskiej szlachty. Przybyła ona już w 13. wieku z zachodu, z dużą prawdopodobnością z Frankonii. Pierwszy znany członek rodu z nazwiskiem Reichenbach założył miasta Dzierżoniów (niem. Reichenbach), Brzeg i Bierutów, na niemieckim prawie. Następnie rodzina zamieszkała na Podgórzu Sudeckim i Księstwie Kłodzkim. W pierwszej połowie 17. stulecia, w następstwie bitwy na Białej Górze, która zapoczątkowała konkrreformację, rodzina straciła, po ponad 300 latach, większość swoich dóbr w Księstwie Kłodzki, jako władcy protestanccy przez cesarską konfiskatę i zostały uznane za przejęte. Pomiędzy 15., a 17. wiekiem członkowie bardzo licznej rodziny posiadali wiele dóbr na Śląsku. Tymczasem wymarły boczne linie tej rodziny szlacheckiej i pozostali przy życiu tylko właściciele Goszcza – Heinrich Leopold i jego brat Christoph Heinrich von Reichenbach, którzy dołączyli dobra Wirschkowitz do powiatu Milicz. Te dobra stały się własnością rodziny von Hochberg, po wzgaśnięciu domu Neuschloß (Wirschkowitz).
Przed przejęciem Goszcza przez Heiricha Leopolda von Reichenbach w roku 1727, państwo przez ostatnie 120 lat nie mniej niż 5 razy zmieniało właścicieli. W związku z tym, stan dóbr, które przez 200 lat doświadczały niegospodarności był opłakany i wymagał troski. Tak więc dla młodego i, jak się okazało, pracowitego i sprawnego nowego pana, przybył wdzięczny i szeroki obszar działania. Do państwa Goszcz nalezały ówczas Goszcz, Drongawa, Domasławice, Wielka i Mała Gola oraz Dobrzec. Po upływie czasu włości zostały powiększone, poprzez zakupy nowych terenów. Mianowicie w 1728 Olszówka, w 1732 Sacrau, 1743 Mowa Wieś i Bunkai jak również w tym samych latach miasto Twardogóra, w roku 1749 graniczące z Goszczem Moszyce z Wesółką. Poza tym w 1746 zostały kupione od Księstwa Oleśnickiego – Stradomia Wierchnia, Stradomia Górna i Stradomia Nowa Wieś. Osiedla te oddzieliły się – podobnie jak miasto Twardogóra – od Księstwa Oleśnickiego i stały się częścia Wolnego Państwa Stanowego Goszcz. Dzięki tym zakupom zasięg Państwa Stanowego znacznie się powiększył. Nowy właściciel również z powodzeniem podniósł ekonomiczną kondycję swoich dóbr. Jego wysiłki były wspierane po przejęciu rządów przez Królestwo Prus. Uciążliwa biurokracja rządu cesarskiego we Wiedniu i jego śląskich władz administracyjnych, niechętne innowacjom, zawsze działały hamująco na wszelkie progresywne działania. Pod rządami Króla Prus bardzo szybko się to zmieniło. Jak bardzo zależało królowi na dobrobycie i rozbudowie oraz sukcesie gospodarczym swoich prowincji, między innymi przajawia się przez to, że wnioski o zatwierdzenie środków ekonomicznych lub demograficznych prawie zawsze odpowiadano szybko, że decyzje były czasami podpisywane przez niego lub podawane z jego twierdzeniami głównie twierdzącymi, ale czasami także krytycznymi lub negatywnymi. Szczególnym uznaniem króla były plany kolonizacji ziem na północy kraju z osadnikami niemieckimi. W latach 1756 i 1757 założono wsie Charlottenthal i Amalienthal z 44 gospodarkami chłopskimi. Ich dobry wygląd i dobrobyt zostały pochwalone w późniejszych oficjalnych raportach. Później, w 1773 r. w następnych latach, pojawiły się kolonie wsi Wedel z 17 gospodarstwami, Langebirke z 13, a także Klein Olschofke i Grabek z 6.

 

KONIEC FRAGMENTU TRZECIEGO

Please follow and like us:

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

Social media & sharing icons powered by UltimatelySocial