Category Archives: Goszcz

Fragment Ósmy

„Wolne Państwo Stanowe Goszcz i Państwo Chełstów”

Hrabia Christopf Heinrich von Reichenbach-Goschütz

 

FRAGMENT 8.

Po tym następowały jesienią odłowy. Karpie i szczupaki były trzymane do sprzedaży, która miała głównie miejsce przed Bożym Narodzeniem, ale także przeciągnięta do pierwszych miesięcy kolejnego roku. Część produkcji została sprzedana we Wrocławiu, większe ilości trafiły transportem kolejowym również do Drezna i Berlina. Prace w gospodarce stawowej były prowadzone głównie przez pracowników lesnictwa. Opórcz prac prowadzonych na samych stawach, utrzymanie i oczyszczenie wielu strumieni i rowów wymagały znacznej pracy. W czasach zwiększonego obciążenia, głównie jesienią, trzeba było zatrudnić dodatkowych pracowników z okolicznych wiosek. Długie trasy dojazdowe od stawów do przechowalni, wykonywane były powozami dostarczonymi przez gospodarstwa chłopskie w okolicznych wsiach.
Grunty rolne w największej części zostały wzdzierżawione drobnym gospodarstwom z okolicznych wiosek. Dzierżawione obszary od dawna stanowią część obszaru gospodarczego dla tych przedsiębiorstw. Osadnictwo prowadzone przed II wojną światową, zabezpieczyło znaczną część lokatorów tych terenów w nieruchmości.

Ważnym zakładem pomocniczym jest cegielnia parowa w Twardogórze. Jej roczna produkcja wyniosła 2 miliony kamieni. Ponadto, camentowe dachówki zostały wzprodukowane w większych ilościach.

Opis dominacje Goszcza nie byłby kompletny, gdyby pałac w Goszczu nie znalazł w nim odpowiedniego miejsca. Uważano go bowiem za jedną z najpiękniejszych budowli barokowych na Śląsku, a na pewno nie było tego rodzaju budowli w prowincji i poza nią, która zasługiwałaby na wyższą rangę pod wyględem bogactwa, czystości stylu i harmonii. Budowę zamku rozpoczął w 1750 hrabia Heinrich-Leopold von Reichenbach, nabywca majątku, po tym, jak zamek, który niedawno wybudował w tym miejscu, padł ofiarą niszczycielskiego ognia. Niestety, nie tylko stare, niezastąpione, rodzinne przedmioty wartościowe, obrazy i meble padły ofiarą tego pożaru, ale także wiele skarbów sztuki, które Heinrich-Leopold zebrał podczas licznych podróży po Anglii, Francji, a przede wszystkim we Włoszech. Niestety, nie ostały się żadne dokumenty dotyczące historii budowy. Zgodnie z tradycją, włoscy budowniczowie ukończyli budowę, ale nie zostało to udowodnione. Można zauważyć, że na wzór budynku wpłynęły austriackie modele, a zatem bardziej prawdopodobne jest, że projekt i układ były dziełem znanego autriackiego architekta.

System składa się z głównego budynku, symetrycznie rozmieszczonych skrzydeł i domu kawalerzystów, zamkniętych dziedzińcem o rozmiarze 1 hektara. Trzy duże bramy tworzyły wejście do tego podwórza. Drugi mniejszy dziedziniec został otoczony skrzydłem sąsiadującym z zachodnią częścia budynku głównego z połączoną z nim oranżerią i zamkiem. Kościół zamkowy, podobnie jak oranżeria, został oszczędzony w 1749 roku. Przestronny kościół z piękną kopułą stanowił parafię Goszcz z przyległymi wioskami. Prawie 200 lat stał główny budynek i przyległe skrzydła, zanim został, z niejasnych przyczyn, spalony w 1947. Tylko smutne ruiny nadal wskazują na piękno tego budynku. Oranżeria, najpiękniejsza architektoniczna część zespołu zamkoweho, została rozebrana w następnych latach. Kościół pałacowy, który został odremontowany tuż przed wojną, od 1945 regularnie niszczeje. Prawie 30 lat minęło od tych zimnych i gorzkich dni w styczniu 1945, kiedy Niemcy zostali zmuszeni do opuszczenia swych domów na wschodzie i rozpoczął wielką nędzę wygnania. Pozostało nam tylko wspomnienie tego, co straciliśmy. To nasze najcenniejsze i niezbywalne dobro. Czy był tu piękniejszy kraj niż nasza ojczyzna z wielkimi lasami, spokojnymi stawami i skromnymi, przyjaznymi wioskami? Ten kraj jest w swoim grobie, melancholijne piękno swoi dzisiaj przed naszymi oczami, jak gdyby nie było bolesnego pożegnania. Jest właścicielem naszej miłości i naszej lojalności, o ile nasze serca biją.

 

KONIEC FRAGMENTU ÓSMEGO.
KONIEC ROZDZIAŁU KSIĄŻKI.
KONIEC TŁUMACZENIA.

Please follow and like us:
Social media & sharing icons powered by UltimatelySocial